ChatGPT đã ra mắt hơn 3 năm, và lịch sử thế giới đã thực sự đã có những cú chuyển mình với sự tham gia sâu và rộng đến từ AI – Trí tuệ nhân tạo. Đến nỗi những câu chuyện bị mất việc bởi AI, bị phụ thuộc khi AI đột nhiên dừng hoạt động, mọi khía cạnh công nghệ đều có bóng dáng AI,… đã trở nên bình thường như cơm bữa. Trong bài viết này, tôi nói về 1 cách mà chính bản thân mình đang sinh tồn và sống sót trong kỷ nguyên AI này.
Không quá khó để đoán, tôi sẽ nói về xây dựng tên tuổi. Và đây là những lý do tại sao.
Khi việc có câu trả lời trở nên dễ dàng hơn, tên tuổi mới tạo sự khác biệt
ChatGPT, Gemini, Grok, Claude, Deepseek… giúp chúng ta tiếp cận tri thức 1 cách dễ dàng và nhanh chóng hơn trước rất nhiều. Nhưng chúng không thay thế được việc: “Sau đó thì sao?”
Sau khi đã có kiến thức, có hiểu biết, những hành động tiếp theo của con người như thế nào, kết quả ra sao, và cách con người chịu trách nhiệm cho từng hành xử của họ, AI cơ bản chẳng thể thay thế được.
Giống như việc trước đây để đi từ Hà Nội đến Đà Nẵng thay vì chúng ta phải đi bộ, đi xe ngựa, thì bây giờ chúng ta có xe máy, ô tô, tàu hoả, tàu thuỷ, máy bay,… Mỗi loại phương tiện có thể giúp chúng ta tiết kiệm thời gian và công sức theo những cách khác nhau. Nhưng tại sao phải đi, đi để làm gì, kết quả sau đó là gì, thì nó vẫn thuộc về quyết định của mỗi người.
AI có thể cải thiện chất lượng của việc ra quyết định, nhưng nó không thể san bằng những kết quả của mỗi người tạo ra. Khi này, giá trị của tên tuổi mới bắt đầu lên tiếng.
1 người có tên tuổi trong 1 lĩnh vực, sẽ đưa ra những chuỗi quyết định để có thể mang lại những kết quả giá trị hơn, có tầm ảnh hưởng hơn, và khó có thể thay thế hơn.
Khi kiến thức ngày một rẻ hơn, niềm tin càng trở nên đắt giá
AI không phải là 1 công cụ luôn đúng. Con người cũng vậy. Nhưng con người có thể chịu trách nhiệm được với lời nói và quyết định của mình, còn AI thì không.
Chính việc 1 con người sẵn sàng chịu trách nhiệm, điều đó làm họ trở nên nhất quán và đáng tin cậy hơn trong mắt người khác. Còn AI dù cho có cố gắng để trở nên xuất sắc hơn đến đâu, thì nếu phạm sai lầm, nó sẽ chỉ xin lỗi là xong. Quan trọng là khả năng cao nếu không được chỉnh sửa hay có tuỳ biến ở mã nguồn, nó vẫn có thể lặp lại những sai lầm tương tự trong tương lai, không quan trọng nó đã xin lỗi bao nhiêu lần.
Và nếu AI có vấn đề gì, cuối cùng chúng ta cũng sẽ chất vấn những người tạo ra nó. Đó là vai trò của con người. Ít nhất cho đến thời điểm hiện tại.
Bạn có thể sử dụng AI cho những công việc của mình, dù ít hay nhiều thì cơ bản mọi người cũng không thể biết được. Nhưng người ta có thể nhìn vào kết quả mà đánh giá chất lượng công việc của bạn. Ví dụ như câu chuyện dở khóc dở cười: Dùng AI làm báo cáo cẩu thả, nhiều lỗi không thể chấp nhận, Sở Công Thương Cao Bằng bị Chủ tịch tỉnh nhắc nhở.
Hành trình xây dựng tên tuổi cũng chính là cách chúng ta xây dựng uy tín và giữ vững niềm tin của người khác dành cho mình. Khi chúng ta phát triển không ngừng về tài năng, tín nhiệm, tiếng tăm và tài chính, cũng là lúc chúng ta ngày 1 trở nên không thể thay thế trong chính kỷ nguyên của AI.
Giá trị của những mối quan hệ
Định nghĩa của tôi về việc xây dựng tên tuổi rất đơn giản. Đó chính là cách chúng ta xây những mối quan hệ.
Nếu 1000 người biết đến bạn, bạn có 1000 mối quan hệ với trạng thái là họ đang biết mình. 1 triệu người cũng tương tự.
Nguyên tắc của việc xây dựng những mối quan hệ bền vững là cả 2 bên đều có lợi. 1 người biết cách xây mối quan hệ đó là sẽ luôn tư duy và hành động theo hướng mang lại lợi ích cho người khác trước. Tôi luôn học hỏi và thực hành điều này mỗi ngày. Slogan công ty của tôi còn là: “You win, then us”.
Bộ não của con người vốn được thiết kế để nhận diện và nhớ mặt người khác 1 cách dễ dàng hơn. Chúng ta có thể dễ dàng quên đi 1 cái logo, nhưng chúng ta cũng có thể nhớ mặt ai đó cả đời. Xây dựng tên tuổi chính là tạo nên những mối quan hệ giá trị, có tính cộng hưởng, bền chặt, lâu dài theo thời gian.
Những mối quan hệ cũng tạo ra tình cảm. Khi người ta yêu mến bạn, họ có thể sẵn sàng lắng nghe và tin tưởng bạn dù cho có thể bạn nói những điều không chính xác. 1 hiệu ứng tâm lý mang tên “hiệu ứng hào quang” cũng đa mô tả tình trạng tương tự.
Mối quan hệ cũng là những thứ không thể sao chép. Bạn biết rằng tôi có quen biết Cô Long Truyền Thông. Bạn cũng có thể làm quen với Cô Long Truyền Thông. Nhưng mối quan hệ của tôi và Cô Long sẽ không bao giờ giống với mối quan hệ của bạn.
Tạo nên những thứ không thể bị AI thay thế hay sao chép, đó chính là cách để chúng ta có thể sinh tồn và sống sót 1 cách hoà hợp cùng AI trong kỷ nguyên này.
